Je gevel of tuinmuur omtoveren met kalei

Update april 2025
20 juli 2021 in
Tintelijn cv, Michael Fockedey

Gevel of tuinmuur kaleien: snel en slim aan de slag

Kalei is een ademende kalkpleister die oude of verweerde bakstenen een frisse, authentieke look geeft. Het egaliseert het oppervlak en verzacht scherpe randen, wat zorgt voor een charmante, rustieke uitstraling​.

1/ Wat is kalei en waarvoor kan je het gebruiken?


Technisch

Kalei doet meer dan je muur verfraaien: het beschermt ook de ondergrond én het voegwerk. Omdat het dampopen is, kan je gevel blijven ademen. Dankzij de capillaire werking van kalk wordt vocht uit de muur getrokken, waardoor die sneller droogt na regen. Vooral bij oudere muren met verzand voegwerk is die extra bescherming mooi meegenomen.

Omdat pure kalk-kalei helaas niet hecht op geschilderde ondergronden, bestaat er ook kalei met extra bindmiddelen. De Keim Uni-kalei die wij gebruiken voor oa kaleiën op geschilderde ondergronden is eveneens damp-open.

Levensduur

Een goed aangebrachte kaleilaag gaat in ideale omstandigheden zeker 10 jaar mee. Net ongeveer zoals een buitenverf. Er zijn evenwel enkele factoren die de levensduur negatief beïnvloeden:

Groenaanslag zoals algen en mossen (vnl. langs de schaduwzijde en in natte of bosrijke omgeving) of atmosferische verontreiniging. Deze kunnen met Biomix ATM makkelijk worden verwijderd. 
Maar ook door neerslag kan de zuidwest-kant meer eroderen dan de andere gevels. Dit resulteert in een kaleilaag die beetje bij beetje dunner en minder sterk wordt. Voor woningen aan de kust kan er slijtage optreden door zout en zand in combinatie met wind. Dit geldt trouwens voor alle verfsystemen die aan de kust worden gebruikt.
Of waterschade die kan optreden door insijpelend of opstijgend vocht. Dikwijls gaat waterschade gepaard met zoutvorming wat de schade nog zal versterken. Door vocht en/of zouten kunnen vlekken optreden op het afgewerkte oppervlak.

2/ Het zelf doen?


Voor je begint

De ondergrond dient schoon en vrij te zijn van losse, slecht hechtende delen en vetten. De beste ondergronden zijn gevelstenen, snelbouwstenen, handvormsteen of ruwe betonstenen.

Als je met een pure kalk-kalei werkt, dien je oude verflagen te verwijderen. Je kan ze decaperen, afsteken, afborstelen of afspuiten met een hogedrukreiniger. Niet zuigende verf zoals acrylverf, latexverf, silicone harsverf,… moet je volledig verwijderen!

Kaleien op bestaande verflagen

Indien de verflagen zeer goed vast hangen, kan je overschakelen naar een kalei met extra bindmiddelen zoals cement en kunststof zoals Keim Universele kalei
Op betonnen panelen of betonbalken gebruik je ook best deze kalei. Op gladde ondergronden is een proefvlak om de hechting te controleren, steeds aangewezen. 
Ook is er geen garantie dat het verschil tussen de geschilderde en niet-geschilderde ondergrond zich achteraf niet meer aftekent door de kaleilaag. Dit heeft met verschillende factoren te maken (type van de bestaande verflaag, inzuiging van de baksteen, gebruikte kaleikleur, lichtinval op de gevel/muur) en kan op voorhand dus moeilijk ingeschat worden. Het zetten van een proefvlak is aangewezen om vooraf te bepalen of het uiteindelijke resultaat wenselijk is.

OPGELET:
Bij kaleiën van oude boerderijen en schuren of daar waar recuperatie-stenen zijn gebruikt, kunnen er veel zouten aanwezig zijn in de bakstenen (door de urine uit vroegere stallingen).  Deze kunnen esthetisch witte kristallen veroorzaken na het aanbrengen van kalei (of verf) maar ook technisch voor hechtingsproblemen zorgen.

3/ Zijn er verschillende kleuren mogelijk?


Natuurlijk! Aan de kalei kan pigment worden toegevoegd. 
Tintelijn heeft een kleurenpallet van een 25-tal kleuren.
Let wel op: er kunnen lichte kleurverschillen optreden naargelang de snelheid van drogen en de vochtigheid van de ondergrond. Dit is typisch voor kalkproducten.

Donkere kleuren zijn zeer mooi maar kunnen esthetische problemen geven door het doorschijnen van witte vlekvorming. Dit is te wijten aan vrije kalkdeeltjes die zich achteraf binden aan het oppervlak of zouten en nitraten uit de ondergrond die uitbloeiien. Zet steeds een testvlak van minimum enkel m² om dit in te schatten. De kleuren getoond op onze webshop zijn louter indicatief. Ze geven geenszins aan hoe de kalei er uit zal zien bij jou op de gevel of muur.

Alle foto’s zijn genomen in de schaduw en lijken in de zon / bij klare hemel vele malen lichter. Voor een beter zicht op hoe het er bij jou zal uitzien, bestel je best onze kaleistalen om uit te testen.


4/ Veiligheidsvoorschriften als je aan de slag gaat


- Dit is een product op basis van kalk en kan dus irritatie veroorzaken aan ogen, huid en longen. Draag dus de gepaste beschermingsmiddelen: veiligheidsbril, handschoenen en een stofmasker.
- Je handen voor de werken insmeren met een vette zalf is een extra bescherming die aan te raden is.
- Kalei enkel toepassen bij een omgevings- en ondergrondtemperatuur tussen de 5 en 25°C.
- Niet aanbrengen in volle zon of bij te sterke wind, bij regen of dreigende regen.
- Delen die niet met het product dienen behandeld te worden op voorhand zeer goed afdekken.
- Het product droog en vorstvrij vervoeren en opslaan. 
- Het materiaal kan na gebruik onmiddellijk gereinigd worden met water of zeepwater. Draag steeds rubberen handschoenen bij het reinigen van kaleimateriaal.
- Borstels kunnen een nachtje in azijnwater worden geweekt.

5/ Onderhoud gekaleide muren


Standtijd kalei

De muren die geen zon of regen vangen, zullen het meestal een hele poos langer uithouden.We hebben projecten van +15 jaar die nog steeds in prima staat zijn.

Oude (tuin)muren

Bij oude (tuin)muren is een lange standtijd van de kalei niet gegarandeerd!
- Er zit vaak geen waterkering in de muur (roofing, dpc-folie, epdm,...) waardoor capillair grondwater de muur vaak nat zet;
- De muur kan nitraten/sulfaten (zouten) bevatten waardoor deze de kaleilaag aantasten;
- Indien er geen deksteen op de muur ligt, kan regenwater in de muur dringen, bij vorst kan dit schade geven;
- Als de tuin aan de andere zijde van de muur is opgehoogd, staat de muur te vaak nat.

Groenaanslag voorkomen

Er zijn enkele mogelijkheden om op plaatsen met veel groenaanslag preventief of curatief te beschermen.

Keim Universele kalei

Deze kalei neemt minder vocht op dan de Peter Steen kalei. Daardoor droogt de kalei sneller en is er minder kans op groenaanslag.

Keim Soldalan buitenverf

Als je muren hebt die zeer onderhevig zijn aan groenaanslag en je wenst deze beter te beschermen, dan kan deze schilderen met Keim Soldalan. Een verflaag vult wat meer de poriën van de kalei en is iets gladder, waardoor groenaanslag minder de kans heeft zich aan te hechten.

Keim Soldalan Speciaal (met ​fungicide in)

Als de groenaanslag toch een probleem blijft, kan je aan de slag met Soldalan Speciaal. Deze silicaatverf voor buitenmuren en gevels bevat een fungicide die algen en mossen doodt. Soldalan Speciaal raden we niet standaard aan en hebben we ook niet standaard op stock wegens de fungicide die erin zit.
Pas op: deze verf kan niet op ondergronden geplaatst worden die vochtig staan of zouten bevatten! 

Plaatselijke herstellingen uitvoeren

Als je plaatselijk kalei hebt die loskomt door oud voegwerk, zouten, opstijgende vocht,... verwijder je best zachtjes alle loszittende kalei.
Daarna herstel je eerst de ondergrond. Vb de oude voeg uitkrabben en hervoegen, de zouten afborstelen,... Reinig grondig met water alvorens herstellingen uit te voeren. Laat nieuw voegwerk eerst uitharden alvorens erover te kaleiën.
Werk dan de kalei bij met een klein borsteltje. Je zal we altijd een kleurverschil zien bij herstellingen.

Een grondige opknapbeurt

Een oude kaleilaag kan je perfect opnieuw kaleiën of overschilderen.
Grondig reinigen is zoals steeds zeer belangrijk. Alle groenaanslag grondig verwijderen.
Kleine oneffenheden of herstellingen werk je weg met de juiste materialen.
Alvorens een nieuwe kaleilaag aan te brengen, maak je de ondergrond zeer goed nat. 
Als je de oude kaleilaag wenst te schilderen met vb Keim Soldalan, is een fixatielaag met Keim Soldalan verdunner of Keim fixatief aangewezen. Informeer gerust in onze winkel voor meer info:
elke situatie is verschillend en wordt best individueel bekeken.

Nu ben je helemaal mee hoe je kalei plaatst!



en ga daarna met het stappenplan hieronder aan de slag!

Bekijk hier de uitgebreide kalei FAQ (vraag & antwoord)

De standtijd van kalei is afhankelijk van verschillende factoren.

Een muur die richting het zuiden staat, heeft meer UV stralen en regen (vocht en erosie) te verduren en zal daardoor sneller aan een nieuwe laagje toe zijn dan een muur aan de noordzijde.
Gemiddeld is de standtijd een tiental jaar, zoals een buitengevelverf.
De muren die geen zon of regen vangen, zullen het meestal een hele poos langer uithouden.

Bij oude (tuin)muren is een lange standtijd van de kalei niet gegarandeerd! Dit kan verschillende oorzaken hebben:
- er zit vaak geen waterkering in de muur (roofing, dpc-folie, epdm,...) waardoor capillair grondwater de muur vaak nat zet;
- de muur kan nitraten/sulfaten (zouten) bevatten waardoor deze de kaleilaag aantasten;
- indien er geen deksteen op de muur ligt, kan regenwater in de muur dringen, bij vorst kan dit schade geven;
- als de andere zijde van de muur is opgehoogd, staat de muur te vaak nat;
- etc ...

De eerste laag moet voldoende uitgehard zijn. Dit kan 12u tot enkele dagen duren, afhankelijk van de temperatuur en luchtvochtigheid.
Standaard laat je best 24u tussen de 2 lagen. In elk geval mag de eerste laag niet meer weg te borstelen zijn door het aanbrengen van de tweede laag.

Kalei heeft water nodig om uit te harden, te snel drogen (door zon of wind) is dus te vermijden.
Dus eventueel zacht nasproeien / vernevelen met tuinslang of vernevelaar is zeer belangrijk. Werken bij te hoge temperatuur, in de zon of met te felle wind is sterk af te raden.

Kaleiën is inderdaad een goede optie om uw muur beter te beschermen tegen de regen.

Kalei is evenwel geen waterdichting maar zorgt er wel voor dat het vocht minder snel in de ondergrond dringt en ook sneller terug verdwijnt: de capillaire werking van de kalei zal er bijvoorbeeld voor zorgen dat uw muur na regen sneller droog zal komen te staan.

Bij het uitdrogen krijg je wel die specifieke vlekvorming die eigen is aan een kalkkalei. Indien je dit niet wenst, is het beter hem te schilderen met een laag Keim Soldalan.

Kaleiën of schilderen is zeker vaak een betere optie dan één of andere vorm van hydrofuge waarmee de de gevel (bijna) volledig afsluit.

Eigenlijk moet je met onze kalei steeds werken op een natte of nat gemaakte ondergrond (het water mag niet meer op de muur staan). Tenzij de muur geschilderd is, dan moet deze niet nat gemaakt worden.

Indien een muur altijd/vaak nat staat door een vochtprobleem, kan dit wel enkele problemen geven op langere tijd:
- Enerzijds esthetisch: er kunnen aftekeningen ontstaan, een witte waas die zeer onregelmatige tekeningen maakt op je muur. Dat zijn vaak zouten en nitraten die met het vocht mee naar het oppervlak worden getransporteerd.
- Anderzijds ook technisch: samen met het vocht worden soms nitraten of zouten getransporteerd. Deze kunnen hechtingsproblemen geven.

Plasiticeerder (zoals vb Compaktuna) zal ervoor zorgen dat de kalei waterdicht wordt gemaakt.

Daar zijn evenwel enkele nadelen mee verbonden:

1/ Indien er vocht in de muur zit, zal dit ook niet kunnen verdampen. De isolatie in de spouw heeft dan meer kans op nat te worden en zo minder te isoleren.

2/ Het aanwezige vocht in de muur zal toch de weg van de minste weerstand zoeken. Desnoods zal het de kalei ‘van de muur duwen’ om zo te kunnen verdampen. In de winter kan er tevens vorstschade optreden aan het metselwerk.

Kalei heeft geen thermisch isolerend effect, de laag is al bij al max. 2 à 3 mm dik.

Alvorens te kaleiën (of schilderen) moet nieuw metselwerk volledig droog zijn en de voegen volledig uitgehard. (opgelet: de droge ondergrond moet je wel weer nat maken alvorens te starten)

Als er zich aan de oppervlakte van de steen een witte zoutuitslag bevindt, kan je deze ofwel droog wegborstelen ofwel wegwassen met tuinslang en water. Doe dit grondig of zo vaak als nodig, zodat er geen restzouten achterblijven: deze kunnen de kalei (of verf) aantasten.

Indien er bij een nieuwbouw op voorhand is geweten dat er zal geschilderd of gekaleid worden, kan je de aannemer vragen om schilderstenen te gebruiken. Deze bevatten minder zouten én zijn vaak goedkoper.

Als je met onze kalei werkt, hoef je op stabiele ondergronden niet te fixeren. Ook een primer is niet van toepassing. Wel moet je volgende  in acht nemen:
– Peter Steen kalei kan je enkel gebruiken op niet geschilderde ondergronden.
– Keim Universeel kalei kan op de meeste (gereinigde) verflagen gezet worden.

De ondergrond moeten wel intact en in goede staat zijn (niet verpoederen ed). Een hechtproef is aangewezen bij twijfel.
Het blijft aanbevolen om (oude) verflagen te verwijderen.

Indien de ondergrond teveel blijft afstoffen of poederen, kan je één of meerdere lagen Keim Fixatief plaatsen.

Kalei is een dunne laag van 2 à 3 mm dus heeft niet de eigenschap om grote verschillen weg te werken. Wel wordt een heterogene ondergrond door de kaleilaag homogener qua uitzicht.
Kalei heeft wel een (licht) vullend vermogen. Plaatselijk kan je uitgesleten voegen ermee opvullen tijdens het kaleien zelf.

Ja, dat kan zeker. Kalei is wel wat ruw dus binnen kan je moeilijk de gekaleide muren ontstoffen of afwassen.

Het is mogelijk om te kaleiën op snelbouwstenen. De ondergrond moet steeds stofvrij en proper zijn.
Vóór het kaleiën de ondergrond overvloedig verzadigen met water. En dan kan je aan de slag!

Indien het geen pure kalk crepie betreft, zal je de Keim Universeel kalei moeten gebruiken.
De crepie moet in goede staat zijn (niet verpoederen ed). Een hechtproef is aangewezen bij twijfel.

Voor het kaleiën van cellenbeton raden we aan de Keim Universeel Kalei te gebruiken en niet de Peter Steen kalei.
Deze laatste verliest iets te snel zijn vocht aan de cellenbeton waardoor de kans bestaat dat de kalk verbrandt en de hechting achteraf niet goed is.

Sowieso blijft het aangewezen de cellenbeton zéér grondig nat te maken, ook al gebruik je de Keim Universeel kalei.


Voor het kaleiën van beton(platen) raden we aan de Keim Universeel Kalei te gebruiken en niet de Peter Steen kalei.

Betonplaten zijn meestal redelijk glad en de Keim Universeel kalei hecht beter dan de Peter Steen kalei op gladde ondergronden.

De horizontale naden kunnen wel wat vocht ophouden bij regenval een daar kan wat sneller mos of algengroei ontstaan.

– Op een teerlaag kan je niet kaleiën: je kan die enkel opnieuw schilderen in een soort blackvernis.

 – Op metaal kan je niet kaleiën: ijzeren steunbalken kan je opnieuw schilderen. Voor buiten werken we met Rigo Toplin Grond en Rigo Toplin Aflak.

Alle roestvorming moet wel eerst worden weggehaald en voorbehandeld met een roestverf bijvoorbeeld.

– Op hout kan je niet kaleiën. Je kan voor buitenhout wel werken met lak, beits of olie.

Kaleiën in/op oude stallingen of op schuren is meestal geen goed idee. De vele nitraten en sulfaten uit urine (van koeien, varkens, paarden) die in de stenen van de stalling/schuur zitten, zijn problematisch voor een afwerkingslaag: dit kan zich uiten in donkere vlekken en/of zoutkristallen die verschijnen aan het oppervlak tot kalei die helemaal loskomt van de ondergrond.

Laat je adviseren door technisch onderlegde mensen om een goede oplossing uit te werken voor dergelijke ondergronden.
Wondermiddelen bestaan jammer genoeg niet, een stevige renovatie dringt zich meestal op (vb met behulp van een renovatiepleister op basis van kalk die zouten blokkeert).

Indien de voegen los zitten of verzanden moeten deze eerst minstens 1,5 à 2 cm diep worden verwijderd (uitslijpen, uitkrabben, uitborstelen,…)  en dan zijn er twee opties:

Optie 1: Hervoegen alvorens te kaleiën (beste optie)Indien de oude voegen uit kalkmortel bestonden (wat heel waarschijnlijk is), zeker geen cement gebruiken in de voegmortel maar hydraulische kalk.Hydraulische kalk bij ons verkrijgbaar (Boehm-kalk NHL2).“
Mortels die voor het herstel van metselwerk worden gebruikt moeten wat sterkte en hardheid betreft zoveel mogelijk aansluiten bij de reeds aanwezige materialen. Grote verschillen in sterkte en hardheid kunnen tot schade leiden. Zo kan een harde cementvoeg niet de eventuele vervormingen volgen van de in kalkmortel gemetselde gevel. Ook kunnen scheuren ontstaan door inboetwerk met een te harde cementgebonden mortel. De sterkte en hardheid van de mortel vloeien voort uit de samenstelling, bepalend zijn bijvoorbeeld het type bindmiddel en de verhouding tussen bindmiddel en zand.” Uit een brochure van Cultureel Erfgoed p 6-7

Optie 2: Kaleiën zonder eerst te voegen (goedkopere en snellere optie)
Deze optie is een noodoplossing en raden we enkel aan bij oude tuinmuren of muren waarbij het resultaat niet 100% moet zijn. Maw daar waar de kosten-baten analyse ervoor zorgt dat je geen geld wenst te besteden aan het hervoegen van de muur zelf. Je maakt dan de kalei een stuk pasteuzer zodat deze met een plakspaan is aan te brengen. Net na het aanbrengen ga je erover met een blokborstel om het kalei effect (horizontale strepen) aan te brengen. Best werk je dan met twee personen: één die de kalei aanbrengt met plakspaan en een tweede die na komt met de blokborstel.

Als een muur zulke grote kleurverschillen vertoont na het kaleien, is dit vaak door een ondergrond probleem.Indien je zeker bent dat er geen huidig vochtprobleem aanwezig is (insijpeling via bovenzijde muur, doorsijpeling via achterzijde muur of opstijgend vocht via onderzijde muur) kunnen het ook zouten zijn.Dat zijn sulfaten, nitraten, chloriden,... die aan het oppervlakte van de steen het vocht uit de omgevingslucht aantrekken (hygroscopie) en zich uiten in donker plekken. Al dan niet met een witte waas van zoutuitbloeiingen. Soms zijn het ook andere stoffen in de steen, maar dus zeer vaak zouten.

Wanneer zoutproblemen?
- bij (oude) muren waar geen waterkering zit die het opstijgend grondvocht tegenhoudt.
- bij het gebruik van recuperatiestenen die in een vorig leven zouten hebben opgenomen.
- als de grond aan de andere zijde van de tuinmuur hoger ligt en zo water kan opnemen.
- door zouten die in de steen of mortel zaten via het productieproces.
- door het gebruik van grondwater dat zouten bevatte bij het aanmaken van de kalei.

Zouten zijn hardnekkig en indien in aantal (te) overvloedig is er weinig tegen te doen. Ze blijven zich binden met het vocht.Vandaar ook enkele korreltjes rijst in een zoutvatje: de rijst neemt het vocht op alvorens het zout dit doet (en dan zou beginnen klonteren).Je kan enkel uitsluiten dat het zouten zijn door te testen met zoutstrips (vnl op sulfaten en nitraten).

Hoe op te lossen indien het zouten zijn?
Door te werken met dampopen systemen (zoals onze kalei, silicaatverven,...) is er een grotere kans dat de zouten zich kunnen manifesteren aan het oppervlak. Dampdichte verflagen zullen de zouten dus beperken om te emigreren naar het oppervlak.Maar de zoutfilm die zich achter zo'n dampdichte verflaag bevindt, kan helaas de verf wel aantasten na verloop van tijd. Je legt dan dit probleem best voor aan een producent die thuis is in zulke problemen. Hier in België is dat vb Rewah.

Tintelijn cv, Michael Fockedey 20 juli 2021
Deel deze post
Archiveren